Greg Timms'in 490 Litrelik Sert Mercan Akvaryumu
Çeviri: Koray Örmeci

 

 

Giriş

  Öncelikle Selim Özadar tarafından Resif Bölgesi online derginin açılış sayfasına davet edildiğimden dolayı teşekkürlerimi sunmak isterim ve başarılar dilerim. Fotoğraflarımdan ve açıklamalarımdan bu hobiye duyduğum tutkuyu anlayabilmenizi ve bu hobiden aldığım keyfi hissedebilmenizi umuyorum. Okyanuslardan ve orda bulduğumuz çeşitli yaşam şekillerinden her zaman etkilenmişimdir. Bu gerçekten başka bir dünya ve bu hobi, bunun bir parçasını evlerimizde yaratma fırsatını bizlere verdiği için bu hobiyi seviyorum. Bu hobi akvaristlerin nerde yaşadığını önemsemeksizin, akvaristleri birbirine bağlıyor ve onların kültürlerini yada inanışlarını ayırmayarak, onları biraraya getiriyor.  Bana ait olan okyanustan ufak bir parçayı sizlerle paylaşma fırsatına sahip olduğum için minnettarım.

 

 

Akvaryumun Geçmişi ve Profili

   Senelerce tatlı su akvaryumlarım vardı. Genellikle Afrika sihlitleri besledim ve ikiden az tankımın olduğu zamanlar çok seyrekti. Sonuncu akvaryumu da 80’lerin sonuna doğru bir sızıntı sonucu bozdum. O zamanlarda bir gün hobiye dönersem, bunu bir tuzlu su akvaryumu ile yapmaya karar verdim. 2004 yılının Ekim ayında, kurulumla beraber bu hayalim gerçekleşti. İlk olarak bir yalnız balık akvaryumu ile tuzlu suya başlayıp akvaryumcularda gördüğüm gibi akıntıda sallanması için birkaç yumuşak mercan eklerim diye düşünmüştüm. Bu tarz akvaryumları akvaryumcularda görmüştüm ve çok hoşuma gidiyordu. 4 ay dolmadan kendimi balıklarla beraber eşit sayıda mercan alırken buldum ve tank yavaş yavaş bir resif akvaryumu olmaya başladı. 2005’in ilkbaharı ile birlikte 24 balık, bir kırmızı balon uçlu anemon, birçok LPS, birkaç deri mercanı ve mantar ve birkaç tabak Montipora ve digitata akvaryumda mevcuttu.

 

   Aydınlatmam oldukça parlak ve tüm ihtiyaçlarımı karşılayacağını düşündüğüm 180cm'lik bir power compact armatürdü. Fakat 2005 yazında, Acropora gibi daha zor olan kısa polipli sert mercanlara bakmak için metal halidelere geçmem gerektiğini biliyordum. Temmuz 2005'te 3x175W Metal Halide ve 2x96W power compact içeren 180cm'lik bir armatüre geçtim. Eylül 2005'te filtre tankı (sump) ekledim ve Kasım 2005'te protein toplayıcımı daha güçlü bir modelle değiştirdim. Tekrar herşey tamam demiştim ki 2006 yazında bir ters ozmos (RO/DI) ve su ekleme ünitesi ekledim. Büyük bir saç yosunu problemim olduğu için ters ozmos almak zorunda kaldım. Yosunlar o kadar yayıldı ki Ekim 2006'da neredeyse akvaryumu tamamen bozacaktım. Tabiki devam etme kararı aldım ve bu karardan oldukça memnunum şu an. Protein toplayıcının birkaç aydır kapasitesinin 1/3'ü kadar çalıştığıı farkettim, bu nedenle de nitratım tavan yapmış. Protein toplayıcıyı tamir ettim ve bir süre daha iyi gitti. Toplayıcı sonrası armatürdeki balastla ilgili sıkıntı yaşadım ve bir yol ayrımına geldim. Bu, akvaryumumun istediğim noktada olmadığını fark etmemi sağladı ve Ekim 2006’da ışıklandırmayı modifiye ettim. 180cm'lik 5 metal halide barındıran bir armatürde karar kıldım. 2 tane 150 watt 20 K ve 3 tane 250 watt 10 K, bana daha iyi bir gün doğumu ile günbatımı efekti ve daha şiddeli ışık sağladı. Daha sonra bunlara bir de ay ışığı eklendi. En son, takviye olarak aradığım ışık yoğunluğuna ulaşmak için bir T5 armatürü ekledim.

                                     

 

 

Ne zaman tankta işler yolunda gitmeye başlasa Murphy’nin Kuralları devreye girdi ve bir aksilik her zaman yaşandı. 2007 yılının yazı da sorunlar bakımından farklı geçmedi. Akvaryumun tam üzerindeki katta bulunan bulaşık makinesinin su sızdırdığını ve farkında olmadığın bir süredir akvaryuma damladığını fark ettim. Makinenin atık su boşaltan hortumundaki sızdırma sonucu bu sudan ve zemindeki beton, tuğla vs. malzemeden bir çok kimyasal akvaryuma karıştı. Tabiki hemen müdahele ettim. Karbonu değiştirdim ve ekstradan biraz daha ekledim. Sekiz gün içinde yedi kere %15lik su değişimi yaptım ve canlı stoğununu büyük oranda korumayı başardım ancak SPSler büyük yara aldı. Büyük kısmı hayatta kalmayı başarsa da birkaç tane güzel parçayı kaybettim. Kalanların her ne yaptıysam beyazladılar yada kahverengiye döndüler, fakat büyük bir kısmı güzel bir şekilde tekrar eski haline geri döndü. Kötü şeyler olmayabaşladı mı arka arkaya gelir ve bu sefer de protein toplayıcı çalışmayı bıraktı. Yazın büyük bir bölümünü toplayıcı olmadan geçirdim ancak Ağustos 2007’de akvaryumun yükünü kaldırabilecek çok daha büyük bir protein toplayıaldım. Bu süre boyunca tankta bir yosun saldırısı yaşamadığım için şanslı sayılırım. Bunda Polyp-labs'in rolünün büyük olduğunu düşünüyorum çünkü nitratı kontrol altında tutmak için sürekli "Reef-resh" dozladım.

 

Tank Özellikleri

Ana Tank - 490lt - 12,5 mm cam - Avrupa tipi kayıt - 180cm x 45cm x 60cm (yükseklik)

Sığınak (Refugium) – 170lt - Akrilik - Köşekli ön cam - Kendinden filtre tanklı - 120cm x 45cm x 60cm (yükseklik)

Frag Tankı – 150lt - Avrupa tipi kayıt

Filtre Tankı – 225lt

Su Değerleri

Sıcaklık         - 27C
Özgül Ağırlık - 1.026
pH                - 8.2
Amonyak      - 0 ppm
Nitrat            - 0 ppm
Kalsiyum       - 440 ppm
Alkalinite       - 8 dkh
Magnezyum  - 1350/1400 ppm

Ekipmanlar

Dönüş pompası              - Ocean Runner 6500
                                      - Ocean Runner 3500 (frag tankı)
Protein Toplayıcı             -  Euro-Reef RC500
Protein Toplayıcı Motoru - 3x Eheim 1262
Soğutucu                       - Aqua Medic AT5000
Aydınlatma                     - Aqua Medic “Sexy” Ocean Light
                                      - Aqua Medic T5 fixture 72”
Lambalar                        - Aqualine  3 x 250W 10k & 2x 150W 20k
                                      - 4x 39 watt Fiji Purple
Ay Işığı                           - 2x 1 watt LED (mavi)
Akıntı Motorları               - 2x maxi-jet (kayaların arasında akıntı yaratmak için)
                                      - Seio 820,  Hydor Koralia #4, Tunze Nanostream 6045
                                      - Tunze Turbelle Stream  1x 6000 & 1x 6100 ve Tunze 7095 Multi Controller
Sığınak Aydınlatması      - 2x 96 watt Power Compact ve 2x 96 watt Power Compact Aktinik
Filtreler                          - 100 micron pre-filter sock
Isıtıcı                              -  200 watt titanium heater ve Aqua Medic Temperature Controller
RO/DI                             - Coralife 3 stage with pump
F/W Reservoir                - 170lt kova aerated 24/7 to maintain PH level
Su ekleme ünitesi          - Aqua Medic SP3000 Single Dosing Pump

Bakım

  Ocak 2007’de Polyp-Lab’in “Reef-Fresh” ürününü kullanmaya başladım. Bakteri, amino asit ve diğer katkıları kullanarak nitratı kontrol altında tutmaya yarıyor. Basitçe düşük nütrient bir ortam hazırlıyor. Geçen yıl ki sonuçlardan oldukça memnunum. Bu arada Zeovit katkılarını da kullanmaya başladım ve güzel sonuçlar alıyorum.

Kalsiyum ve alkalinite için Randy Holmes Farley’in 2 parçalı katkısını kullanıyorum. Değerlerin düzenli kalabilmesi için ikisinden de neredeyse günlük 500 ml kullanmamı gerektiriyor. Randy’nin tarifine göre haftalık olarak da 500 ml magnezyum katkısı ekliyorum. Potasyum diğer elementler ile birlikte günlük, iyot ile stronsiyum ise iki haftada bir ekleniyor.

Rutin Bakım:
Protein Toplayıcı - Haftada bir boşaltıp ve temizleniyor
Filtre Çorabı – Haftada iki kere değiştiriliyor
Karbon – Ayda bir değiştiriliyor (medya torbası sığınaktaki şelale filtre içerisinde bulunuyor)
Su Değişimi – Haftalık %10
İhtiyaç oldukça mercanlar fraglanıyor

Işıklandırma Programı:

Ana Tank
8:00 - 1 watt ayışığı açılıyor                                   10:30 – ayışığı kapanıyor
9:00 – T5’ler açılıyor                                               21:30 – T5ler kapanıyor
10:00 – 150 watt 20k Metaller açılıyor                   22:30 – 150W 20k Metaller kapanıyor
12:00 – 250 watt 10k Metaller açılıyor                   20:30 – 250W 10k Metaller kapanıyor
22:45 – 1 watt ayışığı açılıyor                                 00:00 – ayışığı kapanıyor

  Beyaz led ayışıkları tankın aydınlatmasını algılayan sensor düzeneği ile ışıklar kapanınca otomatik olarak devreye giriyor. Işıklandırmayı resif hala aktifken daha fazla zaman geçirebileceğim şekilde ayarlamaya çalıştım. Işıklar gündüz biraz daha geç açılarak işten eve geldiğimde daha fazla zaman geçirebiliyorum.

Sığınak/Yumuşak Mercan Akvaryumu
8:00 - Aktinikler açılıyor                                      23:00 – Aktinikler kapanıyor
9:00 – PC lambalar açılıyor                                 22.00 PC lambalar kapanıyor   
Sığınağın filtre tankında 40 watt lamba akvaryumla ters zamanlı olarak çalışıyor

Frag Akvaryumu    (250 watt Geisman Metal Armatür)
9:00 – 250 watt Geisman Metal Armatür açılıyor      21:00 - Armatür kapanıyor

Yemleme

Yemleme genelde günde iki kere yapılıyor. Yem ise çeşitli bir diet sağlayabilmek adına pul, granül, Artemia, Mysis karides, Cyclopeze ve noriden oluşuyor. Arasıra “Reef-roids” ya da benzer ürünleri de mercanlar için ekstra besin olsun diye araya karıştırıyorum.

 

Canlılar

Mercanlar

Koleksiyonumdaki çoğu mercanın Latince adını bilmiyorum bu yüzden yalnızca benim ya da benden daha tecrübeli akvaristlerin teşhis edebildikleri mercanların isimlerini listeleyeceğim. Akvaryumdaki bir mercanı doğada çekilmiş mercan fotoğraflarıyla karşılaştırarak türünü tespit etmek oldukça zor olabilir. Mercanları öncelikle genel taksonomik ailesiyle, sonra cins ve tür isimleriyle listeledim.

Acroporidae

Acropora loripes, A. lovelli, A. rosaria, A. nana, A. verweyi, A. hoeksemai, A. microphthalma, A. humilus, A. gemifera, A. caroliniana, A. jacquelineae, A. prolifera, A. loisetteae, A. prostrata, A. youngei, A. austera, A. tortousa, A. valida, A. proximalis, A. millepora, A. aspera, A. kimbeensis, A. batunai, A. formosa, A. tenuis, A. turaki, A. lokani, A. horrida, A. abrotanoides, A. robusta, A. abrolhosensis, A. striata, A. pichoni, A. efflorescens, A. plana, A. pulchra, A. subulata, A. aculeus, A. insignis, A. maryae, A. cerealis, A. echinata, A. bifurcata, A. convexa, A. chesterfieldensis, A. divaricata, A. hyacinthus, A. vermiculata, A. desalwi, M. digitata, M. capricornis, M. danae, M. verrucosa, M. capitata, M. confusa, M. samarensis, M. flabellata, M. tuberculosa, M. aequituberculata, M. undata, M. setosa, vb

Pocilloporidae

Pocillopora damicornis, Pocillopora verrucosa, Stylophora pistillata, Stylophora subseriata, Seriatopora hystrix, Seiatopora caliendrum, Seriatopora stellata

Diğerleri

Hydnophora pilosa, Hydnophora rigida, Porites sp., Merulina scabricula, vb.

Uzun Polipli Sert Mercanlar

Lobophyllia sp, Symphyllia sp, Caulastrea furcata, Echinopora sp, Favia speciosa, Trachyphyllia geoffroyl, Euphyllia ancora, Euphyllia divisa, Turbinaria peltata, Acanthastrea lordhowensis, Acanthastrea echinata, Turbinaria reniformis, Echinophyllia aspera, Mycedium elephantotus, Oulophylia sp, Duncanopsammia axifuga, Blastomosa sp., vb.

Yumuşak Mercanlar

Corallimorpharia, Rhodactis, Actinoddiscus, Striata, Mutabilis, Cardinalis, Tubipora musica, Xenia sp., Alcyonium, Lobophytum pauciflorum, Sarcophyton elegans, Sinularia notanda, Sinularia dura, Capnella imbricata, Heliopora coerulea, Zoanthus, Pachyclavularia violacea, vb.

Denizyelpazeleri

Briareum asbestiumi, Rumphella sp.

Balıklar   
                       
- 1 Benekli Dragonet (Scooter Blenny  - Synchiropus ocellatus)  
- 1 Sarı Cerrahbalığı (Yellow Tang - Zebrasoma flavescens)         
- 1 Mavi Cerrahbaığı (Blue Tang - Paracanthurus hepatus)         
- 1 Naso Cerrahbalığı (Naso Tang - Naso lituratus)                      
- 1 Rütbeli Cerrahbalığı (Chevron Tang - Ctenochaetus hawaiiensis)
- 1 Mercan Güzeli Melekbalığı (Coral Beauty Angel - Centropyge bispinosus) 
- 1 Çift Renkli Gramma (Royal Gramma - Gramma loreto)
- 1 Çift Renkli Horozbina (Bicolor Blenny - Ecsenius bicolor)
- 1 Sarı Kuyruklu Papazbalığı (Yellow Tail Damsel - Chrysiptera parasema)
- 1 4 Çizgili Papazbalığı (4 Stripe Damsel - Dascyllus melanurus)
- 3 Yeşil Çatalkuyruk (Green Chromis - Chromis viridis) 
- 2 Siyah Osellaris Palyaçobalığı (Black Ocellaris Clownfish - Amphiprion ocellaris)
- 1 Potter'in Melek Balığı (Potter's Angelfish - Centropyge potteri)
- 1 Mavi Papazbalığı (Blue Damsel - Chrysiptera cyanea)
- 2 Sarı Karides Gobisi (Yellow Watchman Goby - Cryptocentrus cinctus
- 1 Siyah Tetikbalığı (Niger Triggerfish - Odonus niger)
- 1 Sarı Lapin (Yellow Wrasse - Halichoeres chrysus)
- 1 Tilki Surat (Foxface - Lo vulpinus)
- 1 Kan Kırmızı Şahinbalığı (Blood Red Hawkfish - Cirrhitops fasciatus)
- 1 Uzun Burunlu Şahinbalığı (Long Nose Hawkfish - Oxycirrhites typus)

Diğer Omurgasızlar

- 1 Siyah Kıllıyıldız (Black Brittlestar)
- 1 Nardoa Denizyıldızı (Nardoa Starfish)
- 1 Kırmızı Yılanyıldızı (Red Serpentstar)
- Hermit Yengeçleri (Hermit Crabs)
- 2 Hortumlu Salyangoz (Conch)
- Salyangozlar (Snails)
- 5 Hawaii Tüp Kurdu (Hawaiian Feather Duster)
- 5 Tridacna İstiridye (Tridacna Clam)

Canlı Kaya

Toplam yaklaşık 180 kg canlı kaya (Avustralya, Fiji, Jakarta, Vanuatu, Karaib ve Belize, Hawaii, Meksika ve Tonga kayaları karışık)

 

 

Refugiumdaki Canlılar

- 1 Alev Melekbalığı (Flame Angel - Centropyge loricula)
- 1 Sarı Palyaço Gobisi (Yellow Clown Goby - Gobiodon okinawae)
- 1 Deniz Bettası (Marine Betta - Calloplesiops altivelis)
- 1 Mor Ateşbalığı (Purple Firefish - Nemateleotris decora)
- 1 Mavi Çizgili Deniziğnesi (Blue Stripe Pipefish - Doryrhamphus excisus)
- 2 Orkide Pseudochromis (Orchid Dottyback - Pseudochromis fridmani)
- 2 Kokarca Temizlikçi Karides (Skunk Cleaner Shrimp - Lysmata amboinensis)
- 1 Kalem Denizkestanesi (Pencil Urchin - Eucidaris tribuloides)

Frag Akvaryumundaki Canlılar

- 2 Bangaii Kardinal (Bangaii Cardinal - Pterapogon kauderni)
- 3 Peri Lapini (Fairy Wrasse - Cirrhilabrus sp.)
- 1 Potter'ın Melekbalığı (Potter's Angelfish - Centropyge potteri)
- 1 Yelken Yüzgeçli Cerrahbalığı (Sailfin Tang - Zebrasoma veliferum)
- 1 Tavşanbalığı (Rabbitfish - Siganus sp.)
- 1 Gözcü Kayabalığı (Watchman Goby - Cryptocentrus sp.)
- 1 Ateş Karides (Fire Shrimp - Lysmata debelius)
- 1 Denizhıyarı (Sea cucumber)

 

 

Bazı Duyduğum Yorumlar

Micheal Paletta'nın "Ultimate Reef Aquarium" kitabında, akvaristlere, başka insanlar onların resiflerine baktıklarında söyledikleri sözleri soruyor. Umarım onun fikrini çaldığımı düşünmez fakat bu güzel bir düşünce. Genelde insanların resifimi gördüğü ilk andaki tepkileri hoşuma gidiyor. İşte birkaç tanesi:

"Aman Tanrım! Bunun gibi birşey daha önce görmedim."

   "Bu tuzlu su mu? Bütün bunlar canlı mı? Bunlar bitki mi? Bunların hepsi mercan mı? Bunlarda mı? Bunlar gerçek mi? Bunları nasıl temin ettin?"

"Dalışa gittiğinde bunları geri götürecek misin?"

"Eskiden benim de japon balığım vardı ama böyle değildi."

"Ben de dalıyordum ama denizin altı bu kadar renkli değildi."

Tatmin edici bulduğum bir tepki ise insanların orda durup "Vay" ya da "Güzel" diye tekrarlaması.

En sevdiğim yorumlardan biri ise "Bugüne kadar hep evrime inandım ama bunu gördükten sonra sanırım bir yaratıcı olmalı".

 

Teşekkürler

Resif Bölgesi’ne akvaryumumla ilgilendiği için bir kez daha teşekkür etmek istiyorum. Böyle bir derginin açılış sayısında bulunmak benim için büyük bir şeref. Tabi ki benim eğitimimde katkısı olan herkese ve bana başladığım günden beri destek veren herkese de teşekkür ediyorum. Misafir olduğum ve kulaklarını yeni birşeyler öğrenmek için tırmaladığım tedarikçilere de teşekkür ediyorum. Kendilerinden birçok şey öğrendiğim birçok insan var. Bu kişilere burda değinmek isterdim ancak sayıları çok fazla. Benimle vaktini bilgisini ve arkadaşlığı paylaşan herkese de tekrar teşekkür ediyorum. Mike Paletta’ya da teşekkür ederim, onun fikrini ödünç aldığım için ve bana kibar ve nazik davrandığı için. Özellikle eşim Penny’ye bana yıllardır sorgulamadan verdiği destek ve hayallerimi gerçekleştirmek için evde alan yarattığı için teşekkür ediyorum.

 

Özet ve Yeni Ufuklar

Akvaryuma bakış açım ve aldığım tat sürekli değişim halinde. Bu hobi beni yukarı aşağı, öne arkaya, en müthiş hazdan en kötü düş kırıklığına götürüp getirdi. Bir deyişe göre; tecrübe, bir şey yaptıktan sonra sonucunu beklerken farklı bir sonuç elde etmektir. En sert tecrübeler bana öğrenme arzusunu aşıladı ve beni bugünkü noktaya getirdi ve bunları hiç birşeyle değişmem.  Tabi ki, şimdi herşeyi tekrar yapsam daha farklı yapacağım birçok şey var ama yaşanan zorluklar ve zor öğrenilen dersler en iyi öğretmendir. Hala öğrenmem gereken çok şey var ve çok uzunca bir süre daha kısa sürede yaptığım değişimlerle elde ettiğim başarıdan tatmin olmayacağım. Ama şimdilik, KPS ağırlıklı karışık bir resif olarak adlandırabildiğim bir akvaryumum var. Mercanların büyümesiyle ve iç içe geçmesiyle bunların düzenli olarak fraglanması gerektiğini anladım. Bu yüzden hobide bundan sonraki adımım frag satışı oldu. Fragları satılığa çıkartmamla birlikte yeni birçok akvaristle tanışma ve yeni mercanlarla takas yapma şansım oldu ve biraz da maaliyetleri azaltmış oldum. Geçen yıl mercanların büyümesiyle beraber tankı büyütme planları yapmaya başladım. Büyük ihtimalle 6-8 ay içinde daha büyük, duvara gömme ve arkada ekipmanları koyabileceğim bir akvaryum odası bulunan bir akvaryuma geçeceğim. Bütün sistemi otomatik yapmayı düşünüyorum. Böylelikle akvaryumu seyretmek ve keyfini çıkarmak için daha çok vakit ayırabilirim. Bu hobi bende daha derin düşünmemi sağlayacak bir etki yarattı ve hatta dalış felsefemi bile değiştirdi. Eskiden daldığım zaman yunus, vatoz, kaplumbağa, köpekbalığı gibi büyük şeyleri görmekten keyif alırdım ancak şimdi dalışlarda mercanların detayları ve insanın gözünden kaçan yassı kurt, yılbaşı ağacı kurdu, deniz tavşanı gibi küçük canlılar daha çok dikkatimi çekiyor. Her zamankinden daha çok keyif alıyorum. Umarım yazdıklarım ve fotoğraflarımla herkes için eğlenecek birşeyler yaratabilmişimdir ve sizlere öykümde saklı olan hobi sevgimi gösterebilmişimdir. Hepinize bol şans ve mutlu resifler diliyorum.

 

 

Sitedeki bütün yazı ve fotoğraflar Resif Bölgesi'ne aittir. İzinsiz kullanılan içerik hakkında yasal işlem başlatılacaktır.